‏نمایش پست‌ها با برچسب دینشاه ایرانی. نمایش همه پست‌ها
‏نمایش پست‌ها با برچسب دینشاه ایرانی. نمایش همه پست‌ها

۱۳۹۶ آبان ۱۲, جمعه

به ياد دینشاه ایرانی


به ياد دینشاه ایرانی (IRANI, DINSHAH JIJIBHOY) نویسندۀ کتاب "اخلاق ایران باستان"، در ٣ نوامبر ١٩٣٨ (١٢ آبان ١٣١٧) بسوى بهشت برين گراييد.

دینشاه ایرانی (IRANI, DINSHAH JIJIBHOY)


بیشتر بخوانید/ See Also
دینشاه ایرانی در دانشنامهٔ ایرانیکا (=The Encyclopædia IranicaIRANI, DINSHAH JIJIBHOY)
ایران لیگ در دانشنامهٔ ایرانیکا (=The Encyclopædia IranicaIRAN LEAGUE)
کتاب اخلاق ایران باستان (=Aḵlāq-e Irān-e bāstān, Bombay, 1933)
کتاب فلسفهٔ ایران باستان (=Parov-i az falsafa-ye Irān-e bāstān, Bombay, 1933)


November 03, 2017 at 01:18PM

۱۳۹۵ آبان ۱۳, پنجشنبه

به ياد دینشاه ايرانى


به ياد دینشاه ايرانى (IRANI, DINSHAH JIJIBHOY) نویسنده کتاب اخلاق ایران باستان، در ٣نوامبر١٩٣٨ (١٢آبان١٣١٧) در ۵۷ سالگى بسوى بهشت برين گراييد.

IRANI, DINSHAH JIJIBHOY

۱۳۹۴ آبان ۱۲, سه‌شنبه

دینشاه ایرانی


مدخل «دینشاه ایرانی» در دانشنامۀ ایرانیکا:

IRANI, DINSHAH JIJIBHOY, #Parsi notable and scholar(b.4Nov1881;d.3Nov1938 #Bombay). #Iranica

https://iranicaonline.org/articles/irani-dinshah

IRANI, DINSHAH JIJIBHOY (b. Bombay, 4 November 1881; d. Bombay, 3 November 1938; Figure 1), prominent member of the Zoroastrian community of Bombay.  He was trained and worked as a professional lawyer, but at the same time he was also active as a philanthropist and scholar of Zoroastrianism and Persian literature.  He became an important cultural intermediary between the Zoroastrian community of Bombay and the intellectual community of Iran during the 1920s and 1930s.

https://twitter.com/iranologyscty/status/661564401871273986

۱۳۹۴ اردیبهشت ۱, سه‌شنبه

پیشنهاد کتاب: یادنامه دینشاه ایرانی



DINSHAH IRANI MEMORIAL VOLUME
DINSHAH IRANI MEMORIAL VOLUME

PAPERS ON ZOROASTRIAN AND
IRANIAN SUBJECTS

CONTRIBUTED BY

VARIOUS SCHOLARS

IN HONOUR OF

The Late Mr. Dinshah Jijibhoy Irani,
B.A, LL.B, Solicitor, Nishān-i Elmi (Iran)

Published by

The Dinshah J. Irani Memorial Fund Committee

BOMBAY 1943 A.C.

---

Printed by Anthony F. deSousa, at the Fort Printing Press, No. 23, Goa Street, Ballard Estate, Bombat, and Published by Ponchaji P. Bharucha and Kaikhosrow A. Fitter, Joint Hon. Secretaries, The Dinshah Irani Memorial Fund Committee, 
C/o The Iran League, Navsari Building, Hornby Road, Fort, Bombay, India.

---

DINSHAH IRANI MEMORIAL VOLUME
---

THE EDITORIAL BOARD:

SIR JEHANGIR C. COYAJEE, KT., BARRISTER-AT-LAW (Chairman),
SOHRAB J. BULSARA, ESQ., M.A.,
BEHRAMGORE T. ANKLESARIA, ESQ., M.A.,
DR. FAREDUN K. DADACHANJI, D.TH., SOLICITOR,
RUSTAM P. MASANI, ESQ., M.A., J.P.,
DR. IRACH J. S. TARAPOREWALA, PH.D., BAR-AT-LAW,
PROF. POUR-E-DAVOUD,
KHODABAKX EDALJI PUNEGAR, ESQ., B.A.,
PONCHAJI P. BHARUCHA, ESQ., { Joint Honorary Secretaries. }
KAIKHOSROW A. FITTER, ESQ., { Joint Honorary Secretaries. }



DINSHAH JIJIBHAI IRANI,
B.A.,  LL.B., Solicitor,
Neshan-e-Elmi (Iran).
Born : 4-11-1881, A.C. / Died : 3-11-1838, A.C.
دینشاه جی جی بهای ایرانی
(سلیسیتر، نشان علمی (ایران
زایش ۴-۱۱-۱۸۸۱م / درگذشت ۳-۱۱-۱۹۳۸م

FOREWORD.

       Mr. Dinshah Jijibhoy Irani, Solicitor, Nishān-i Elmi, lived a comparatively short but undoubtedly a very useful and rich life crowded with many-sided activities.
       During Mr. Dinshah Irani's lifetime, on the initiative of Prof. Pour-e-Davoud, a movement was started to publish a volume in appreciation of Mr. Irani's indefatigable and splendid services to the Iranians of Iran and the Parsis of India and some papers for the purpose were received from famous Iranian and European scholars, but owing to unforeseen circumstances, those papers remained unpublished at the time.
       On his lamented death, which occurred on the 3rd November 1938, in Bombay, the Iranian Zoroastrian Anjuman and the Iran League, of which he was one of the founders, promoters and guides, decided to publish a Memorial Volume in his honour in appreciation of his great and valuable services in social, communal and literary spheres. A Committee of gentlemen whose names appear elsewhere was appointed, and it issued the following appeal to scholars interested in Iranian Studies:--
       " We beg to inform you that it has been decided to Zoroastrian Anjuman and the Iran League, in honour of the late scholar and social worker, the late Mr. Dinshah J. Irani, Solicitor, Nishān-i Elmi. His great services both in the field of Iranian studies and the cause of social uplift are too well known to need any description.
       " Essays have already been received from some of the well known orientalists - Prof. H.Lomel, Prof. A. B. Berriedale Keith, M. A. Bricteux, Mr. S. J. Bulsara, Dr. J. C. Tavadia and others.
       " Dr. Rabindranath Tagore has associated himself with the work by writing a latter on Mr. Irani's character.
       " Some of the Persian contributions are from the pens of M. A. Kazvini, Rashid-e-Yassemi, H. K. Iranshahr, Said-e-Nafisy and others, all first rate authors and men of letters.
       " May we request you on behalf of the Committee to contribute an article on Iranian or Zoroastrian subject, not exceeding ten typed sheets of foolscap paper? "
       The Memorial Volume Committee notes with satisfaction that in response to its appeal many learned papers, both in English and Persian, have been received for the Volume and these added to the papers formerly collected at the initiative of Prof. Pour-e-Davoud make up a fairly large number of valuable contributions.
       The Committee tenders its sincere thanks to the accomplished scholars and savants who have responded to its appeal as well as to the request of Aga Pour-e-Davoud and sent their valuable contributions to this Memorial Volume.
       The Committee cannot close this Foreword without mentioning how deeply it feels indebted to Lady Navajbai Ratan Tata and her Co-Trustees of the Sir Ratan Tata Charities, as well as to Mrs. Dossibai Pestonji Patel for their munificent donations towards the expenses of publishing this Volume, as a tribute to the priceless gem of a man whose loss will not cease to be deplored by a very large number of men and women in Iran and India, and whose memory will be the cherished possession of his community.
Bombay, Auguest 1942.

---

LOSS SUSTAINED BY THE EDITORIAL
BOARD

       The surviving members of the Editorial Board of Dinshah Irani Memorial Volume regret to have to take note of the passing away of two esteemed colleagues before the publication of this Volume. Mr. Faredun Kersasp Dadachanji, Solicitor, passed away on February 24, 1942 and Jehangirshah Cooverji Coyaji, Kt., Bar.-at-Law, on July 14, 1943. The main work of the Volume had already been done before the passing away of Mr. Dadachanji. Both these members, therefore, had given their full share in the work of the committee. Sir Jahangirshah had also helped the Committee by preparing a short biography of Mr. Dinshah Irani. Notwith-standing their other multifarious engagement both these gentlemen had worked zealously for the compilation of the Volume and for rendering it a worthy memorial of the deceased. Their colleagues feel their loss at this moment when the Volume is completed.
October, 1943.

---

CONTENTS

Foreword/5
A Brief Life-Sketch of the Late Mr. Dinshah J. Irani ... Sir Jehangir C. Coyajee, Kt./i
With Dinshah Irani in New Iran ... R. P. Masani, M. A./xv
Mr. Irani's Concept of Religion ... P. P. Bharucha/xxv
One Article to Indian Language/xxx

PAPERS.

Appreciation ... Dr. Rabindranath Tagore/1
Ordeal in Yasna Hā 8 ... Dr. Jehangir C. Tavadia, B. A., Ph.D./2
The Achaemenids and Zoroaster ... Prof. A. Berriedale Keith/20
The Gâthâ-strophe : Yasna 45, 9 ... Prof. Herman Lommel, Ph.D./27
The Preparation of Leaders in Modern Iran/32
Iranian Literature : Ancient and Modern ... Diwan Bahadur Krishnalal M. Jhaveri, M.A., LL.B./39
The Origin of the Persian Alphabet ... Sohrab J. Bulsara, M.A./42
Spāhbad Rustam bin Farrukh Hormazd ... Sir Jahangir C. Coyajee, Kt./57
La Place de Firdousi dans la Litterature Iranienne ... M. A. Bricteux/75
Firdousi and His Predecessors ... P. B. Vachha, M. A., LL.B., Advocate/81
Interpretation of Yasna Hā 38, 5 ... Khodabax Edalji Punegar, B.A./87
Some Glimpses into the Public and Private Life of Sāsānian Kings ... Shamsu'l-Ulma Dr. U. M. Daudpota, M.A., Ph.D./91
Pahlavi ... Prof. Gikyo Ito/106
' Varāhamihira ': An Iranian Name ... Jehangir E. Sanjana, B.A./115
Allusions to Bōxt-Mārī in Dēnkard ... Ervad Dr. Hormazdiar P. Mirza, M.A., Ph.D./123
Avesta As ... Ervad Dr. Hormazdiar P. Mirza, M.A., Ph.D./129
Behrām Varjāvand ... Dastur Kayoji Dastur Peshotan Mirza/135
Pahlavi Padrōz ... Ervad Dr. Hormazdiar P. Mirza, M.A., Ph.D./137
Uzuārišn ... Ervad Bahmanji Nasarvanji Dhabhar, M.A./146
Parallel Thought in Islam and Zoroastrianism ... Prof. S. M. Taher Rezwi, M. A./153
Pahlavi Folk-Etymology and Etymological Curiosities ... Dastur Kaikhusru Mahiar Kutar Dastur Darab Pahlan, M. A./173
A Counterfeit Couplet in the Shāhnameh ... Prof. Firoze C. Davar, M. A., LL.B./178
Hafez of Shiraz ... Sohrab H. Batlivala/183
Regeneration of Iran : Part Played by the Poets ... Prof. Dr. M. Ishaque, B.Sc., M. A.(cal.), Ph.D. (Lond.)./208
Vase with an Arabic Inscription ... J. M. Unvala, Ph.D. (Heidelberg)/222
Dātastān-i Dīnī, Porsišn 90 ... Behramgore Tahmuras Anklesaria, M.A./232
The Circle of Perfecttion ... Dr. Irach J. S. Taraporewala/255

----*----

فهرست مندرجات

منشئات منتجب‌الدین بدیع اتابک جوینی دبیر سلطان سنجر موسوم بعتبة الکعبة ... میرزا محمد بن عبدالوهاب قزوینی/۱
بزرگترین بنیاد خیر در ایران ... محمود عرفان/۱۸
جنبش‌های ملی ایرانیان بر ضد تازیان ... سعید نفیسی/۳۳
چئچست ... محمدعلی تربیت/۵۳
اساس فلسفهٔ اخلاقی دین زرتشت ... ح-ک-ایرانشهر/۶۵
آئین در ایران ... یحیی دولت آبادی/۷۰
منشأ شیر و خورشید ... مجتبی مینوی طهرانی/۸۵
تعاون ... دکتر ولی الله نصر/۱۱۰
خطابه دبیر اعظم بهرامی ... شمس‌الدین حافظ/۱۲۶
شعر ایرانی قبل از اسلام ... رحیم زاده صفوی/۱۳۷
تمدن ایران قدیم ... دکتر رضا زاده شفق/۱۴۷
بیرقهای ایران در عهد صفویه ... سید محمدعلی جمال زاده/۱۷۰
حرکت جوهری ... رشید یاسمی/۱۷۳
قصیده بیاد مرحوم دینشاه ایرانی ... عبدالحسین سپنتا/۲۰۱
بغ ... پورداود/۲۱۳

-------

یادنامه دینشاه ایرانی
مجموعهٔ مقالات از دانشمندان جهان
باهتمام کمیتهٔ بنیاد یادنامه دینشاه ایرانی، انجمن ایران لیگ (The Iran League) بمبئی
چاپ نخست
بمبئی۱۹۴۳ میلادی
۲۶۱ صفحه بزبان لاتینی
۲۳۰ صفحه بزبان فارسی
قطع وزیری با جلد کالینگوری زرکوب

شناسنامه ى كتاب در ابتدا، برابر نسخه ى اصلى (بزبان انگلیسی) آمده است، تا براى بدست آوردنش از كتابخانه ها سودمند آید.

انجمن ایرانشناسی.


بیشتر بخوانید/ See Also

دینشاه ایرانی در دانشنامهٔ ایرانیکا (=The Encyclopædia IranicaIRANI, DINSHAH JIJIBHOY)
ایران لیگ در دانشنامهٔ ایرانیکا (=The Encyclopædia IranicaIRAN LEAGUE)
کتاب اخلاق ایران باستان (=Aḵlāq-e Irān-e bāstān, Bombay, 1933)
کتاب فلسفهٔ ایران باستان (=Parov-i az falsafa-ye Irān-e bāstān, Bombay, 1933)

۱۳۹۳ اسفند ۱۱, دوشنبه

پیشنهاد کتاب: پرتوی از فلسفهٔ ایران باستان؛ تألیف: دینشاه ایرانی سلیسیتر

فلسفهٔ ایران باستان

پرتوی از
فلسفهٔ ایران باستان
تألیف: دینشاه ایرانی سلیسیتر
چاپ نخست از سلسله انتشارات انجمن زرتشتیان ایرانی بمبئی
چاپ دوم از سوی انجمن زرتشتیان تهران در سال ۱۳۳۴
چاپ سوم از سوی انجمن زرتشتیان تهران در سال ۱۳۴۸
چاپخانه راستی
۱۱۸ صفحه بزبان فارسى، قطع رقعی با جلد شوميزى

شناسنامه ى كتاب برابر نسخه ى اصلى آمده است، تا براى بدست آوردنش از كتابخانه ها سودمند افتد.










از دهش فرزانه ارجمند و فرهنگ دوست
آقای کیخسرو سروش وصالی
بنامگانه شادروان مادرشان
دولت اردشیر وصالی
چاپ شد.

***
سرآغاز نامه
بنام مزدا اهورا

حسن استقبال از تألیف ناچیز و انتشار کتاب «اخلاق ایران باستان» بنده را بر آن داشت که کتاب دیگری بخصوصه برای مطالعه برادران زرتشتی ایرانی که در هند یا در وطن مقدس‌مان ایران ساکن میباشند تألیف و منتشر نمایم.
مکرر در بمبئی از طرف کسانیکه با افکار غربی مصادف شده‌اند و بدبختانه از آئین خود کاملا آگاهی ندارند، از بنده سوال شده است که آیا آئین مزدیسنا با علوم جدیده موافقت دارد یا خیر؟ بعلاوه از کسانیکه اطلاع صحیح از مذاهب مختلفه نداشته‌اند، شنیده‌ام که مذاهب را بلباسی تشبیه مینمایند که چون کهنه شد باید آنرا با لباس نوینی عوض کرد.
من امیدوارم بین برادران زرتشتی ایران اگر کسی دارای چنین تخیلات باشد، پس از مطالعه و تأمل در مندرجات این کتاب متوجه گردد که تعلیمات آئین کهن مزدیسنا نه تنها بر طبق اصول عقلی و اساس علم و هنر میباشد بلکه از هر حیث شایستهٔ قرن جدید است و باید آنرا بمثابهٔ طلائی دانست که امروز بواسطه قدمت زمان و پاکی گوهر خود بیشتر از سابق یر ارزش آن افزوده شده‌است.
و نیز امیدوارم این کتاب جالب توجه برادران اسلامی ایران واقع گردیده آنها را متوجه گرداند که نیاکانشان نیز در اعصار کهن مانند خود آنها دارای فلسفه‌ای بوده‌اند که بسیار با فلسفهٔ عالی عرفان اسلامی نزدیک بوده و امیدوارم این کتاب، مختصر عقد محبت و ودادی را که بین دو دسته از فرزندان ایران یعنی پیروان دو آئین عظیم اسلام و مزدیسنا برقرار است محکم‌تر گرداند.
در خاتمه همانطور که در آغاز کتاب اخلاق ایران باستان متذکر شده‌ام در این نامه از پرفسور پورداود سپاسگذارم که مندرجات این کتاب را از نظر دقیق خود گذرانیده‌اند و نیز از آقای عبدالحسین خان سپنتا متشکرم که در ترجمهٔ مشکل و نگارش بیانات من بفارسی ادبی ساده در این نامه زحمت کشیده‌اند.
دینشاه ایرانی سلیسیتر

***

فهرست

نام کتاب/الف
دهش کننده کتاب/ب
نویسنده کتاب/پ
سرآغاز/ت
فهرست/ث
استاد پورداود/ج
مترجم کتاب/چ
علم و دین (Science and Religion) بقلم دینشاه ایرانی سلیستر/۱-۹
تعلیمات زرتشت و علوم جدیده/۹-۱۵
آئین زرتشت: عقیده شاعر و فیلسوف مشهور هند دکتر رابیندرانات تاگور/۱۶-۲۵
باب اول مقدمهٔ سموئیل لنگ/۲۵-۳۲
باب دوم آئین زرتشت(باب ۱۳ کتاب سموئیل لنگ)/۳۲-۵۰
فصل۱۴ طرز ستایش(از کتاب سموئیل لنگ)/۵۰-۵۹
هفت مراحل روحانی
مرحلهٔ نخستین؛ فروغ و راستی/۵۹-۶۴
مرحلهٔ دوم؛ پاکی منش/۶۴-۷۰
مرحلهٔ سوم؛ وهو خشترا/۷۰-۸۱
مرحلهٔ چهارم؛ سپنتا آرمیتی(عشق مقدس)/۸۱-۹۴
مرحلهٔ پنجم و ششم؛ سعادت و نجات/۹۴-۱۰۰
نظر اجمالی به شش مراحل/۱۰۰-۱۱۱
مرحلهٔ هفتم؛ وصال/۱۱۱-۱۱۸

See Also / بیشتر بخوانید


انجمن ایرانشناسی.

۱۳۹۳ اسفند ۱, جمعه

پیشنهاد کتاب: اخلاق ایران باستان؛ تألیف: دین‌شاه ایرانی (سلیستر)


اخلاق ایران باستان
اخلاق ایران باستان
تألیف: دین‌شاه ایرانی (سلیستر)
چاپ سوم
از سلسلهٔ انتشارات انجمن زرتشتیان ایرانی بمبئی
چاپخانه راستی - تهران ۱۳۳۴
۱۰۳ صفحه بزبان فارسى، قطع رقعی با جلد شوميزى

شناسنامه ى كتاب برابر نسخه ى اصلى آمده است، تا براى بدست آوردنش از كتابخانه ها سودمند افتد.











Dedicated
TO
THE REVERED MEMORY 
OF
THE LATE Mr. FRAMJI JAMSHEDJI KERAVALLA


فهرست مندرجات کتاب اخلاق ایران باستان

دیباچه/۱-۲
تقریظ/۳-۴
دایرهٔ کمال/مقابل صفحه۱۳
گاتها و تعلیمات اخلاقی آن/۵-۲۳
نقشهٔ اخلاق ایران باستان/مقابل صفحه۲۲
نفوذ تعالیم گاتها در سایر قطعات اوستا/۲۴-۴۶
تعلیم و تربیت در ایران باستان/۴۶-۵۴
نمونه‌ای از تعلیمات اوستا/۵۵-۷۷
عقاید مورخین یونان و روم راجع بایرانیان باستان/۷۸-۸۹
ترجمهٔ کتیبهٔ داریوش در بهستان/۹۰-۹۳
ترجمهٔ قسمتی از کتیبهٔ نقش رستم/۹۴
پیمان گواه گیران/۹۵
اندرز آدرباد ماراسپند/۹۶-۱۰۰
اندرز انوشه روان خسرو کبادان/۱۰۱

***

دیباچه

این کتاب مجموعهٔ مختصری است از تعالیم حضرت زرتشت و نمونه‌ای است از اخلاق ایرانیان باستان که در جزو انتشارات مزدیسنا منتشر میگردد.
باب اول و دوم این کتاب شرح مختصری است از تعالیم اخلاقی «گاتها» و اثرات آن در سایر قطعات اوستا و از برای سهولت خوانندگان توضیحات و یادداشتهای لازمه در پاورقی افزوده شده‌است.
قطعات منتخبه از گاتها و قطعات دیگر اوستا و ادبیات پهلوی که باب سوم این کتاب را تشکیل میدهد بهترین شاهد است که آئین زرتشت دارای بلندترین تعالیم اخلاقی است و ایرانیان قدیم دارای دین پاک یکتاپرستی بوده‌اند.
در باب چهارم این کتاب بعضی عقاید و آراء مورخین و نویسندگان یونان و روم قدیم را راجع باخلاق ایرانیان باستان جمع آورده‌ایم. این قسمت تقریباً ترجمه‌ای است از کتاب دکتر آدولف راپ (Dr. Adolph Rapp).
مندرجات این کتاب مطالب تازه‌ای نیست بلکه همان مطالبی است که سالها علمای اروپا آنها را مورد بحث و تحقیق قرار داده‌اند، دایرهٔ کمال که اثر فکر نگارنده است خلاصه و فهرست تعلیمات زرتشت است که در یک نظر خوانندگان را بحقیقت مزدیسنا و فلسفهٔ گاتها و امشاسپندان آشنا میسازد.
در اینجا لازم میدانیم از آقای پورداود که در مطالعهٔ این نامه دقت فرمودند و از آقای بهرام گور انکلساریا که قسمت اوستا و پهلوی باب سوم را از نظر گذرانیده‌اند تشکر کنیم و نیز از آقای سپنتا که بیانات ما را برشتهٔ تحریر فارسی معمولی در آورده‌اند، زیرا متأسفانه در دارالفنون هندوستان فقط ادبیات قدیم فارسی تدریس میشود و اغلب فارسی دانهای هند از طرز نگارش فارسی کنونی بی‌بهره میباشند.
اینجا موقع را غنیمت شمرده لازم میدانیم مقصود خود را از انتشار این قبیل کتب بیان کنیم: نخستین نظریهٔ ما این است که باین وسیله زرتشتیان ایران را که قرنها در اثر سیاه روزی و غفلت از تعلیمات مذهبی خود دور افتاده‌اند بشاه راه حقیقت راهنمائی کنیم و آنان را بارزش آن گوهر گرانبها که در دست دارند آگاه سازیم تا در اثر عدم اطلاع در عقاید خود مشکوک نگردند و مجذوب تبلیغات این و آن نشوند.
مقصود دوم این است که سایر برادران ایرانی ما بدانند اساس آئین زرتشت بر یکتاپرستی نهاده شده و تعلیمات آن دارای بلندترین مقام اخلاقی و روحانی است و چون بدقت بنگریم خواهیم دید در اساس و مقصد آئین ایرانیان قدیم و مذهب حالیهٔ ایران با هم موافقت دارند و هر دو متوجه یک نقطه و راهنمائی بیک مقصد مقدس میباشند.
بنابراین چه بهتر از آنکه همه برادروار یگانه و یکرنگ دست بدست داده در خدمت نمودن بایران خود را شریک همدیگر بدانیم
گر مسلمان و نصارا و گر از زرتشتیم
همه از یک نسب و یک پدر و یک پشتیم
جز این مقصود دیگری نداریم، بعقیدهٔ ما در این عصر تمدن هرکس راجع بمذهب خود باید دارای عقیده مختار و آزاد باشد زیرا مذهب رابطهٔ خصوصی است مابین وجدان هرکس و خدای او و بهیچ وجه دیگران حق دخالت در آن ندارند. این است که بعقیدهٔ نگارنده تبلیغات مذهبی که تنها از برای جذب قلوب بعمل آورده میشود شایسته این قرن نیست در دنیای متمدن امروزی مؤثر و مفید نخواهد بود.
کسی که از آزادی عقیده در مزدیسنا و تعلیمات اخلاقی اوستا و فلسفهٔ آن اگاهی داشته باشد و از بهگود گیتای (Bhagwad Gita) هندوان و انجیل مقدس عیسویان باخبر باشد و در قرآن شریف دقتی نموده باشد و از فلسفهٔ عالی تصوف ایران سررشته‌ای در دست داشته باشد با عمر خیام هم آواز شده خواهد گفت:
بتخانه و کعبه خانهٔ بندگیست/ ناقوس زدن ترانهٔ بندگیست
زنار و کلیسا و تسبیح و صلیب/ حقا که همه نشانهٔ بندگیست

دینشاه ایرانی سلیسیتر
رئیس انجمن زرتشتیان ایران، بمبئی

***

تقریظ

بسیار جای شادمانی است که اینک کتاب دیگری راجع بآئین کهن، بزبان فارسی تألیف شده بمعرض مطالعهٔ دوستاران ایران قدیم گذاشته میشود. تا چند سال پیش از این اگر کسی را احساسات ملی بر آن میداشت که از دین آباء و اجداد خود اطلاعی یابد، بهیچوجه وسیله‌ای نداشت. چه تألیفات عدیده مستشرقین و دانشمندان اروپا در خصوص دین زرتشتی دسترس عموم نیست. اگر هم در طی مطالعهٔ کتب نویسندگان عرب بمسائل دینی ایران قدیم برمیخورد، جز یک مشت ناسزا و موهومات آلوده بغرض و تعصب چیزی بدست نمیآورد. ولی نظر بتاریخ درخشان ایران و اخلاق ستوده قوم آن که غالب مورخین قدیم ذکر کرده‌اند، درک میکرد که دین زرتشتی نباید این طوری که مدعیان نوشته‌اند باشد. این حال اسفناک بهمین منوال ادامه داشت تا اینکه در این سالهای اخیر، احساسات ملی ایرانیان روی بازدیاد نهاد و عموما بیاد مفاخر خود افتاده‌اند و مستقیماً از خود کتب دینی زرتشتی جویای اخلاق ایران باستان شدند. از پرتو این احساسات قسمتی از کتاب مقدس اوستا بزبان فارسی تفسیر گردیده و حقیقتی کشف گشته، خط بطلانی بگفتار مدعیان متعصب کشیده شده‌است. اینک از مطالعهٔ این کتاب که مؤلف دانشمند آن آقای دینشاه ایرانی که خود پیرو آئین کهن و کاملا بتعلیمات پیغمبر ایران آشناست، از برای هر ایرانی نژاد بخوبی ممکن است بداند که آباء و اجدادش خدای یگانه میپرستیدند یا بقول مدعیان آتش معبود آنان بوده. کلیهٔ مطالب این کتاب مستند است بخود اوستا که در عهد هخامنشیان و اشکانیان و ساسانیان نیز همین مطالب در آن مدون بوده و پس از استیلای شوم عرب، تصرفاتی در کتاب مقدس روی نداده، فقط بدبختانه قسمت مهم آن دستبرد تعصب و حوادث روزگار و پیش آمدهای ناگوار شده‌است. گذشته از اوستا، کتیبه‌های خطوط میخی شاهنشاهان هخامنشی که تا باندازه‌ای گویای اخلاق پاک ایران قدیم است، ممد صحت مندرجات این کتاب است. این خطوط میخی که هم از عهد داریوش بزرگ (۵۲۲-۴۸۶) تا عهد اردشیر سوم هخامنشی (۳۵۹-۳۳۸ پیش از میلاد) در کوههای بهستان (بیستون) و الوند و ابنیهٔ شوش و پارس نقش بسته شده، بهمان ترکیب اصلی خود بجاست. همچنین از مندرجات کتب عدیده پهلوی و پازند مثل دینکرد و بندهش و زادسپرم و مینو خرد و اردای ویرافنامه و شایست لاشایست و دادستان دینیک و شکند گمانیک ویجار و اندرزنامهٔ آذربد مهر اسپند و پتت ایرانیک و بهمن یشت و غیره در این کتاب استشهاد شده است. برخی از مطالب کتب دینی پهلوی که غالباً در قرون وسطی جمع آوری شده، در اوستای حالیه نیز موجود است و برخی دیگر آن از قسمتهای مفقود شده اوستاست و یک رشته از مطالب این کتب پهلوی نیز سنتها و داستانها و احادیثی است که از زمان بسیار قدیم در میان ایرانیان شایع بوده و دارای علائم قدیمی است و تصرفات قرون متأخر کمتر در آنها احتمال برده میشود. گذشته از این اسناد بومی، اخبارات مورخین و نویسندگان قدیم یونان و رم و بیزانس و سوریه و ارمنستان که از قرن پنجم پیش از مسیح تا قرون وسطی، شاهد برخی از مسائل دینی مزدیسناست، در این کتاب ذکر شده‌است. چنانکه ملاحظه میشود مؤلف دانشمند، تمام وسائل موجوده را از برای روشن نمودن مطالب این کتاب بکار برده و در کمال مهارت در هر مبحثی از برای نمونه بطور اختصار بذکر یک دو فقره اسنادو شواهد فوق پرداخته است. از مطالعه این کتاب بخوبی میتوان دریافت که اصول تعالیم پیغمبر ایران در مدت تقریباً سه هزار سال در کلیه متب دینی زرتشتی تغییر نکرده، چه همین اصول در گاتها که سرودهای مقدس خود مؤسس دین است و زمان انشاء آن بعقیدهٔ اکثر دانشمندان ایران‌شناس بیش از هزارسال پیش از مسیح است، با مندرجات اجزاء دیگر اوستا که چند قرن پس از عهد حضرت زرتشت انشاء شده و با مندرجات کلیهٔ کتب دینی پهلوی و پازند که در قرون وسطی تألیف شده و با مندرجات کتب روایات که در قرن هجدهم میلادی تدوین آنها بزبان فارسی انجام یافته مطابق است.
قرائت این نامه با این همه اسناد قدیم و معتبر، اشتباه هزارساله را از ما رفع کرده، نمودار اخلاق پاک نیاکان پارسا و نامدار ما و گواه آئین نیک مزدیسناست.

پورداود
برلین ۲۶ فروردین ۱۳۰۹ = ۱۵ آوریل ۱۹۳۰

***
انجمن ایرانشناسی.
اسفندماه۱۳۹۳خورشیدی=اسفندماه۲۶۲۶مادی